ανα-κενίζοντας με τον Modrian
2013 Καραμήτρου Β _ Κρέτση Μ



Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελεί η μελέτη των δομικών στοιχείων του πολεοδομικού ιστού  της Θεσσαλονίκης υπό το πρίσμα του κενού, σε τρείς διαφορετικές χρονικές περιόδους, Ρωμαϊκή, Οθωμανική, σημερινή-μετά Εμπράρ εποχή (παλίμψηστο).

Στόχος είναι η αρχιτεκτονοποίηση του μη αρχιτεκτονοποιημένου, υπολειμματικού κενού.
Κεντρική ιδέα αποτελεί η «αναΚΕΝΙΣΗ». Δηλαδή η ανακαίνιση του υπολειμματικού κενού χώρου, ανακατατάσσοντας, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, με βάση εργαλεία και κανόνες που εντοπίζονται στην περιοχή μελέτης (context). 

Η πορεία της διπλωματικής εργασίας περιλαμβάνει τα εξής βήματα:

Μοντριάν

Η μελέτη του έργου του  προσδιορίζει τον τρόπο υλοποίησης του στόχου  - αποδίδοντας ιδιοτήτες του αρχιτεκτονοποιημένου στο μη αρχιτεκτονοποιημένο-.

Ανάγνωση περιοχής μελέτης

Επιλέγεται ο κενός χώρος ενός οικοδομικού τετραγώνου του ιστορικού κέντρου της Θεσσαλονίκης και ως ευρύτερη περιοχή μελέτης το ιστορικό κέντρο της πόλης.

Ανάγνωση κενών περιοχής μελέτης

α) αρχιτεκτονοποιημένα: Εντοπίζονται,  μελετώνται και συμβολίζονται οι σχέσεις που διέπουν τα αρχιτεκτονοποιημένα κενά. Προκύπτει ένα μητρώο συντακτικών κανόνων.
β) μη αρχιτεκτονοποιημένα: Εντοπίζονται και αποτυπώνονται τα κενά του επιλεγμένου ακάλυπτου.
Δημιουργία νέων δομικών στοιχείων σύνθεσης
Πραγματοποιείται μέσω της επεξεργασίας των δεδομένων του ακάλυπτου (μη αρχιτεκτονοποιημένο) με στρέβλωση και πύκνωση (συντακτικοί κανόνες του αρχιτεκτονοποιημένων κενών), βάσει συμπερασμάτων από τη μελέτη του έργου του Μοντριάν. Κάθε φάση επεξεργασίας αποτελείται από τρία βήματα (παλίμψηστο).
Έπειτα προκύπτουν τα νέα δομικά στοιχεία, τα οποία συνδέονται με συγκεκριμένες σχέσεις ώστε να ορίζουν έναν συνολικό όγκο. Η σύνθεση τους βασίζεται στην έννοια της εκσκαφής έπειτα από την οποία προκύπτει το αποτύπωμά ενός όγκου ,το κέλυφος του κάθε χώρου.

Σύνθεση-Πρόταση

Αποτέλεσμα της σύνθεσης είναι ένα μουσείο, το κέλυφος του οποίου συνιστά ένα βιωματικό χώρο των τριών ιστορικών περιόδων της Θεσσαλονίκης. Το ανώτερο επίπεδο/ ανάγλυφο αποτελεί εξυγίανση του υπάρχοντος ανάγλυφου του ακάλυπτου (σημερινή εποχή). Μέσω ραμπών πραγματοποιείται η πρόσβαση στους άλλους δύο χώρους που αντιστοιχούν στην οθωμανική και ρωμαϊκή εποχή. Αυτοί χωροθετούνται  σε χαμηλότερες στάθμες, μέσα στο έδαφος. Μέσω μιας περιμετρικής διαδρομής ο επισκέπτης αντιλαμβάνεται τη διαφορετικότητα κάθε κελύφους– ένα ταξίδι στο χρόνο και στο χώρο.

Vivi Karamhtrou, Michaela Kretsi
Renovating the void with the aid of Mondrian, 2013
Supervisor: Vana Tentokali

The project’s subject-matter is the study of the structural elements of Thessaloniki’s historical center from the aspect of urban void space, in three historical periods roman, ottoman and contemporary period (palimpsest).
The aim is to turn the non designed – residual void space into designed.
The project’s main idea is the renovation. The renovation of the non designed space with the aid of rules deriving from the designed urban space.

The project’s steps are:

Mondrian
The study of the painters work determines the way in which our architectural goal is achieved - attributing properties of the designed to the non-designed elements-.

Location of the region of study
We chose the void/unbuilt space of a block in Thessaloniki’s historical center. We also chose it’s net of urban void spaces as the expanded region of study.

Analysis of urban void spaces
A) designed voids:  we study the syntactic rules within them. Then we symbolize these association  according to the triptych point – line – surface.
b)   non designed voids: we trace the void/unbuilt spaces of the chosen building square

Creation of new structural elements for the synthesis
It is accomplished through the elaboration of the unbulit space’s elements of study (non-designed) using distortion and condensation (syntactic rules), with the aid of Mondrian’s applied philosophy. In every phase of elaboration, which consists of three steps (palimpsest) the main characteristic of each period is the leading rule.
From the procedure above, we fix certain modules which are joint together with specific rules so that they form new modules, new solid volumes. Then they are being processed with the logic of excavation, which means that they are abstracted so as the print of this volume molds the internal shell of the new designed space.

Synthesis – arcitectural proposal
The result of the process above is a museum about the three main historical periods of Thessaloniki. The upper level results from the unbuilt space’s terrain optimization (contemporary period). The access in the two shells (Roman and Ottoman era) is feasible through ramps. An experiential perimetric route gives to the visitor the chance to travel through time and space.